یادگیری هم یک نوع مهارت است؛ پس می‌توان آن را آموخت و توسعه داد. دلایل زیادی وجود دارد که می‌گوید چرا باید مهارت های جدیدی را بیاموزید. دلایلی مثل ارتقا گرفتن در شغل، تغییر حوزه‌ی شغلی، علاقه به یادگیری چیزهای جدید و…

اکثر افراد دوست دارند یک مهارت جدید یاد بگیرند ولی در انتخاب آن کمی سر در گم هستند. با چند پیشنهاد زیر می‌توانید راحت‌تر این کار را انجام دهید.

  • آیا دوست دارید یک زبان جدید یاد بگیرید؟
  • آیا دوست دارید تنیس بازی کنید؟
  • آیا نقاشی کردن را دوست دارید؟
  • آیا علاقه دارید پیانو، گیتار، درام، یا هر ساز دیگری را بنوازید؟
  • برنامه نویسی را دوست دارید؟

مهم نیست چه مهارتی را انتخاب کرده‌اید تا یاد بگیرید؛ با این ۳۰ روش که در ادامه توضیح می‌دهیم می‌توانید هر مهارت جدید را به سرعت فرا بگیرید.

۱. مهارت مناسبی را برای خود انتخاب کنید

درست است که مهارت‌های بی‌شماری برای یاد گرفتن وجود دارد اما این به آن معنا نیست که شما باید همه‌ی آن‌ها را امتحان کنید. همین الان که در حال مطالعه این مقاله هستید چند مهارت جدید را برای یادگیری در آینده در ذهن خود اولویت‌بندی کرده‌اید. در واقع هنگامی که مهارتی را برای یاد گرفتن انتخاب می‌کنید، حتما باید به دو مورد زیر توجه ویژه‌ای داشت.

  • به مهارت جدید که انتخاب کرده‌اید علاقه داشته باشید.
  • یادگیری آن مهارت جدید مشکلی را در زندگی‌تان حل کند یا به طور مستقیم در زندگی‌تان تاثیرگذار باشد.

اگر فقط بخاطر دلایل درسی می‌خواهید مهارت مورد نظرتان را یاد بگیرید پیشنهاد می‌شود که انگیزه‌ی قوی‌تری را پیدا کنید چون بدون علاقه نمی‌توان این فرآیند را به پایان رساند. پس در هنگام انتخاب مهارت دقت داشته باشید که آیا می‌توانید آن را با موفقیت به پایان برسانید؟ بدون این که بین راه خسته شوید.

۲. هدفتان را کاملاً مشخص کنید

هنگامی که می‌خواهید مهارتی را یاد بگیرید، باید آن را به عنوان یک هدف مشخص و قابل فهم تعریف کنید. از هرگونه ابهام در تعریف هدف پرهیز کنید. به عنوان مثال اگر می‌خواهید برنامه نویسی یاد بگیرید هدف خود را به هیچ وجه این گونه تعریف نکنید :

«من می‌خواهم برنامه نویسی یاد بگیرم!»

درست این است که بگویید چه زبان برنامه نویسی مد نظرتان است و با چه هدفی و تا چه حدی می‌خواهید آن را فرا بگیرید. بهتر است که این گونه بنویسید:

«من می‌خواهم کد نویسی CSS یاد بگیرم تا تغییراتی در وب‌سایتم بدهم.»

برای این که هدفتان را از ابهام دور کرده و بهتر تعریفش کنید، می‌توانید این دو سوال را از خود بپرسید:

  • بعد از یادگرفتن این مهارت جدید چه مشکلی در زندگی و کار من حل خواهد شد؟
  • کدام یک از بخش‌های این مهارت بیشتر به دردم می‌خورد؟
یادگیری مهارت جدید

۳. شروع و پایان زمان یادگیری مهارت را برای خود تعیین کنید

شاید قانون پارکینسون به گوشتان خورده باشد. این قانون بیان می‌کند که کار آنقدر ادامه پیدا می‌کند و توسعه می‌یابد تا زمانی که به آن اختصاص داده‌ایم پایان یابد. عکس این قضیه هم صادق است؛ در واقع هرچه یادگیری شما فشرده‌تر باشد، یادگیری شما کار کمتری خواهد برد.

 استفاده از قانون پارکینسون در تعیین یک ضرب الاجل و مهلت برای یادگیری بسیار سودمند است.

۴. استعداد یک افسانه است

مردم برای سالیان سال به ذاتی بودن استعداد باور داشتند و عقیده‌شان بر این بود که هر کسی نمی‌تواند هر چیزی که دلش می‌خواهد یاد بگیرد. مثلاً برای نواختن موسیقی یا نقاشی کردن و… باید استعداد داشت؛ البته هنوز هم خیلی‌ها به این مقوله باور دارند. بدترین اشتباه این است که خیلی از افراد در فرایند یادگیری به خود بگویند «من استعداد این کار را ندارم».

۵. با تمام وجود باور کنید که این مهارت را یاد می‌گیرید

هنری فورد می‌گوید:

«اگر در ذهن خود بگویید که می‌توانید از پس کاری بر بیایید و یا برعکس، درست همان طور اتفاق می‌افتد»

تحقیقات زیادی انجام شده است که به ما می‌گویند اگر در کاری به اصطلاح اشتباه، استعداد ذاتی ندارید اصلاً در موفقیت شما تاثیرگذار نخواهد بود. همه چیز بستگی به تلاش دارد.

دکتر «کارول دوک» (Carol Dweck)، استاد روانشناسی در دانشگاه استنفورد، در مورد بحث یادگیری مهارت‌های جدید می‌گوید که مردم در این زمینه به دو دسته تقسیم می‌شوند؛ دسته‌ی اول بر این باورند که برای یادگیری مهارت‌های جدید باید به طور مداوم پاداش دریافت کرد. دسته‌ی دوم اما طرز فکر دیگری دارند؛ دسته‌ی دوم تلاش را اصلی‌ترین دلیل یادگیری می‌دانند.

بسیار واضح است که پیشرفت دسته‌ی دوم در یادگیری مهارت‌های جدید بسیار سریع‌تر و بهتر از دسته‌ی اول خواهد بود. پس اگر می‌خواهید مهارتی جدید بیاموزید حتماً تفکرتان را به تفکر دسته‌ی دوم نزدیک کنید.

نکته‌ی دوم که باید در فرایند یادگیری مهارت بدانید این است که مغز عنصری انعطاف‌پذیر تلقی ‌می‌شود. عصب‌شناسان طی تحقیقات چندین ساله به این نتیجه رسیدند که مغز انعطاف‌پذیر است و به همین دلیل اصطلاحاً آن را پلاستیک می‌نامند. چندین سال پیش باور بر این بود که با افزایش سن، مغز انعطاف خودش را از دست می‌دهد اما مغز انعطاف‌پذیرتر از آن چیزی بود که فکرش را می‌کردیم.

محققان با بررسی مغز افراد مختلف بعد از یادگیری مهارت‌های جدید، تغییراتی در مغز آن‌ها مشاهده کردند. جالب است بدانید که این تغییرات تا پایان عمر همراه ما خواهد بود و هرگز متوقف نمی‌شود. پس اگر فردی مسن هستید و می‌خواهید مهارت تازه‌ای یاد بگیرید بدانید که هنوز دیر نشده. در واقع بعد از یادگیری، بدون توجه به این که در چه سنی هستید، قسمتی از مغز که قبلاً غیرفعال بود فعال می‌شود.

۶. حتماً نباید در مهارت مورد نظرتان حرفه‌ای شوید

حتماً شنیده‌اید که برای یادگرفتن یک مهارت ۱۰ هزار ساعت باید تمرین کنید. این جمله اولین بار در کتاب «استثنائی‌ها؛ داستان موفقیت» اثر «مالکولم گلدول» (Malcolm Gladwell) گفته شد. البته این جمله کمی مبهم بیان شده‌است. بهتر بود که گفته می‌شد برای رسیدن به سطح جهانی و فوق حرفه‌ای در مهارت مورد نظر به ۱۰ هزار ساعت نیاز داریم ولی برای تسلط نسبتا مناسب اصلاً نیاز به این میزان زمان نیست.

در واقع بیشتر مهارت‌هایی که می‌خواهیم یاد بگیریم اصلاً نیازی به رسیدن به سطح فوق حرفه‌ای ندارد و تسلط کمی در آن هم کفایت می‌کند؛ چون بسته به نیازی که دارید (مثال کدنویسی CSS برای وب سایت) بخش‌های خاصی از مهارت را یاد می‌گیرید.

۷. قبل از شروع یادگیری، تحقیقات مقدماتی انجام دهید

قبل از شروع فرایند یادگیری مهارتی که انتخاب کردید بهتر است منابعی مثل کتاب‌های مرتبط، ویدئوهای یوتیوب، فیلم‌های آموزشی، دوره‌ها و… را در اینترنت بررسی کنید و با دید بازتری یادگیری را شروع کنید. مطمئن شوید که منبع درست و با کیفیتی را انتخاب نموده‌اید.  

بعد از انتخاب منبع، آن را به طور کلی بررسی کنید و ببینید یادگیری کدام بخش‌ها به دردتان می‌خورد تا همان بخش‌ها را در اولویت قرار دهید. در این مرحله به هیچ وجه خودتان را درگیر جزئیات نکنید بلکه کافی است یک چارچوب ذهنی از چیزی که می‌خواهید یاد بگیرید را به دست بیاورید.

۸. مهارت‌های پیچیده را تکه تکه کنید

بسیاری از مهارت‌ها هستند که از مهارت‌های ساده‌تری تشکیل شده‌اند. در واقع هر مهارت پیچیده‌، مجموعه‌ای از مهارت‌های ساده‌ای است که می‌توان هر کدام از آن‌ها را در زمان کوتاهی یاد گرفت.

به عنوان مثال وبلاگ‌نویسی مهارتی است که از چندین مهارت ساده‌تر تشکیل شده که در ادامه ذکر می‌کنیم:

یادگیری سریع مهارت جدید
  • توانایی نگارش
  • مهارت جستجو در اینترنت
  • استفاده از شبکه‌های اجتماعی
  • تسلط بر «سئو» (Search Engine Optimization) به معنی بهینه‌سازی سایت در موتورهای جستجو
  • توانایی کار با وردپرس
  • توانایی‌های عمومی یا تخصصی در زمینه‌ای که موضوع وبلاگتان است
  • مهارت ویرایش عکس
  • مهارت ساخت ویدئو
  • نظم و انضباط فردی و استقامت

شما هر مهارتی را که فکر می‌کنید کمی پیچیده است و یادگیری آسانی ندارد می‌توانید به مهارت‌های ساده‌تری تقسیم کنید و هر بخش از آن را به طور جداگانه یاد بگیرید. این کار در کاهش زمان یادگیری نقش به سزایی خواهد داشت.

«تیم فریس» (Tim Ferriss) در کتاب خود به این موضوع پرداخته که چگونه می‌توان یک مهارت پیچیده را به مهارت‌های ساده‌تر تبدیل کرد. در واقع او به دنبال کوچک‌ترین واحدهای تشکیل دهنده‌ی هر مهارتی است.

او برای این کار روشی متشکل از ۴ مرحله پیشنهاد کرده‌است که در ادامه می‌بینیم:

  • در این مرحله باید اجزای کوچک‌تر مهارت پیچیده را شناسایی و مشخص کرد.
  • با فردی که مهارت مورد نظر شما را یاد گرفته و صفر تا صد موانع و مشکلات یادگیری آن مهارت را می‌شناسد مشورت کنید. از او بپرسید که چگونه این مهارت را فراگرفته و چگونه از موانع و مشکلات سر راه را با موفقیت گذشته است. در واقع از او بخواهید هر پیشنهاد یا مطلبی که به دردتان می‌خورد را برای شما بازگو کند.
  • از خود بپرسید اگر عاقلانه و طبق اصول متعارف پیش نروم چه خواهد شد؟
  • به مهارت‌هایی که قبلاً آموختید فکر کنید و از خود بپرسید که چگونه این مهارت را یاد گرفته‌اید. سپس همان روش را برای یادگیری مهارت‌های جدید به کار ببرید.

۹. از اصل پارتو کمک بگیرید

اصل «پارتو» (Pareto) یا همان قانون ۸۰ به ۲۰ می‌گوید ۸۰ درصد نتایج از ۲۰ درصد تلاش‌ها حاصل می‌شود. حالا چگونه می‌توانیم از این اصل برای یاد گرفتن مهارت جدید استفاده کنیم؟ هنگامی که به دنبال آموختن مهارت تازه‌ای هستید آن مهارت‌هایی را انتخاب کنید که حداقل ۸۰ درصد انتظاری که دارید را برآورده کند.

برای این که بهتر موضوع ۸۰ به ۲۰ یا همان اصل پارتو را درک کنید به این مثال دقت کنید. فرض کنید که می‌خواهید یاد بگیرید چگونه گیتار بنوازید. در ابتدای کار بهترین کار این است که آکوردهایی را یاد بگیرید که حداکثر آهنگ‌ را بتوان با آن نواخت. در واقع ۳ یا ۴ آکورد در گیتار وجود دارد که در اکثر آهنگ‌ها وجود دارد.

به جز این ۳ یا ۴ آکورد پرکاربرد، آکوردهای دیگری هم هستند اما کاربرد کمتری دارند و در ابتدای کار اصلاً منطقی نیست که با آن‌ها شروع کنید.

یا مثلاً در فرایند یادگیری هر زبانی، تعداد محدودی لغت وجود دارند که بدنه‌ی اصلی آن زبان را تشکیل می‌دهند و برای مکالمه‌های روزمره و عادی می‌توان به همان‌ها بسنده کرد. با شناسایی و یادگیری این لغات اصلی، حتی می‌توانید با دایره‌ی لغات کم هم مکالمه کنید.

۱۰. چرخ را دوباره اختراع نکنید

در فرایند تبدیل یک مهارت پیچیده به مهارت‌های زیرمجموعه‌ و ساده‌تر و شناسایی بخش‌های مهم آن مهارت، ممکن است شخص دیگری این کار را انجام داده باشد و در دسترس بقیه قرار بدهد. پس نیازی نیست که شما هم دوباره این کار را انجام دهید؛ به اصطلاح دوباره چرخ را اختراع نکنید.

تا به اینجا ۱۰ نکته یادگیری سریع مهارت جدید را بیان کردیم. برای مطالعه سایر نکات بخش‌های بعدی مقاله را دنبال کنید.