آیا به ایجاد یک فروشگاه آنلاین فکر می‌کنید؟ اگر بر این باور هستید که شما به سادگی می‌توانید سایتی راه اندازی کنید و بنشینید تا مشتری‌ها خودشان پیدا شوند، کاملا در اشتباه هستید. برای موفقیت در این زمینه، به یک نقشه کسب و کار برای فروشگاه آنلاین خود، نیاز دارید.

حتی اگر یک استارتاپ نیستید و نیازی ندارید تا سرمایه‌گذاران میلیون‌ها تومان برای پروژه شما واریز کنند، باز هم وجود یک نقشه کسب و کار برای فروشگاه آنلاین شما، اقدام مهمی برای قدم گذاشتن در جهت اهداف‌تان است. ساده‌تر بگویم، داشتن یک نقشه کسب و کار شما را از چالش‌های غیر منتظره بسیاری، دور خواهد کرد و با ایجاد هر مانعی، سر درد و استرس به سراغ‌تان نخواهد آمد؛ حتی زمانی که به فروش دلخواه‌ خود نرسیده‌اید. ما در این مطلب از استارتاپت، مهم‌ترین مراحل ایجاد یک نقشه کسب و کار برای فروشگاه آنلاین را با شما به اشتراک می‌گذاریم.

چرا برای فروشگاه آنلاین خود به یک نقشه کسب و کار نیاز دارید

چرا برای فروشگاه آنلاین خود به یک نقشه کسب و کار نیاز دارید؟

افراد با توجه به اقدام متفاوتی که نسبت به کار خود پیش می‌گیرند، به ۲ دسته تقسیم می‌شوند:

  • اشخاصی که ابتدا راحتی و رضایت را برای خود فراهم می‌کنند و سپس رنج آن را می‌کشند.
  • آن‌ها که ابتدا رنج و سختی را تحمل می‌کنند و سپس به راحتی و رضایت می‌رسند.

زمانی که ما ایده‌ای داریم، می‌خواهیم هر چه زودتر آن را به ثمر بنشانیم. اما در عین حال نسبت به آن بدون هیچ نقشه‌ای رویا پردازی می‌کنیم. با خود می‌گوییم:

خب من یک فروشگاه آنلاین راه می‌اندازم، ایده‌ام را پیاده می‌کنم و بهتر است وقتم را با کاغذ بازی و نوشتن نقشه تجاری، هدر ندهم.

این دقیقا زمانی است که لذت ابتدایی را با رنج ابتدایی عوض می‌کنید. اما زمانی که در ابتدای راه، نقشه کسب و کاری تهیه کنید؛ جزو آن افرادی محسوب می‌شوید که ابتدا سختی‌ها را تحمل خواهید کرد و پس از آن، پاداشی رضایت بخش دریافت خواهید کرد.

نقشه کسب و کار برای فروشگاه آنلاین اجازه می‌دهد تا قبل از این آغاز کار، پول زیادی به دست آورید یا از آن بهتر، پول زیادی را حفظ کنید و هدر ندهید. حتی زمانی که یک نقشه تجاری داشته باشید، می‌توانید نظر سرمایه گذاران را به خود جلب کنید و آن‌ها از قدرت مدیریت شما احساس رضایت خواهند داشت.

در ادامه مطلب با ما همراه باشید تا به معرفی عناصر کلیدی نقشه کسب و کار برای فروشگاه آنلاین بپردازیم:

۱. چکیده مدیریتی

چکیده مدیریتی فروشگاه آنلاین

چکیده مدیریتی یا چکیده اجرایی (Executive Summary) سند و برگه‌ای کوتاه است که اهداف کسب و کار را نشان می‌دهد. اگر به دنبال سرمایه باشید، این اولین چیزی است که یک سرمایه گذار در نقشه کسب و کار آن را مطالعه می‌کند. این متن خلاصه، اولین تصویر را از پروژه شما ایجاد می‌کند. بسیاری از کارآفرینان اشتباه بزرگی که انجام می‌دهند این است که این متن را بسیار طولانی می‌نویسند یا از کلمات اغراق آمیز استفاده می‌کنند.

نیازی نیست چندین و چند صفحه چکیده مدیریتی بنویسید و با کلمات و جملات اضافی آن را شلوغ کنید. یک صفحه هم کفایت می‌کند، ساده، مرتب و خلاصه. با این که خلاصه مدیریتی باید در ابتدای نقشه کسب و کار قرار بگیرد، اما متخصصین پیشنهاد می‌کنند که چکیده مدیریتی خود را به عنوان آخرین عنصر نقشه خود بنویسید.

مواردی که حتما باید در چکیده اجرایی خود وارد کنید:

  •  ارایه ایده: در یک یا ۲ جمله باید پروژه خود را معرفی کنید، پیشنهادهای‌تان را مطرح کرده و برتری رقابتی اصلی خود نسبت به رقبا را بیان کنید.
  • فرد پشت ایده را معرفی کنید: یک ایده خوب نیاز به یک کارآفرین و اجرا کننده خوب دارد. بنابراین نیاز است تا خود را معرفی کنید، اما هیچ چیز را پیچیده نکنید. روراست، خلاق و با اصالت باشید.
  • اطلاعات پایه: در این بخش نام نقشه خود، موقعیتی که قرار است با این کار به دست آورید، مکانی که قرار است آن را اجرا کنید، بازار و وسعت قابل پیشبینی کسب و کار را بیان می‌کنید. ایجاد یک چارت برای نمایش هر چه ساده‌تر آن، می‌تواند مفید باشد.

۲. معرفی شرکت

هدف از نوشتن این بخش، این است که برتری‌های رقابتی خود را در فضای فروشگاه‌های آنلاین مشخص کنید. برتری‌هایی که باعث می‌شوند از آن‌ها در آینده کسب و کار خود بهره ببرید. بنابراین برای معرفی این بخش، نیاز به نوشتن ۳ قسمت مهم در نقشه کسب و کار فروشگاه آنلاین خود دارید:

  • ماموریت: دلیل وجود کسب و کار خود را بیان کنید، نقش کسب و کارتان در بازار را شرح دهید و فاکتورهایی را که باعث متفاوت بودن آن می‌شوند، بنویسید.
  • دیدگاه: اهدافی که قصد دارید در بلند مدت به آن‌ها دست برسید، در این بخش جای می‌گیرند. این قسمت می‌تواند شامل اهداف واقع گرایانه و اهداف بلند پروازانه‌ای باشد که انگیزه ایجاد می‌کنند.
  • ارزش‌ها: اصول اخلاقی مهمی که می‌خواهید فروشگاه شما با آن‌ها شناخته شوند. سعی کنید تنها آن مواردی را انتخاب کنید که تا آخرین لحظه و در تک تک اعمال و شرایط کسب و کار، آن را پیش خواهید گرفت.
تحلیل SWOT فروشگاه آنلاین

به منظور معرفی هر چه بهتر این بخش، بهتر است یک تحلیل SWOT داشته باشید. در ادامه یک نگاه کوتاه به کلمات پشت این نوع از تحلیل، خواهیم داشت.

تحلیل SWOT چیست؟

تحلیل SWOT متشکل از ۴ کلمه قدرت‌ها، ضعف‌ها، موقعیت‌ها و تهدید‌ها (Strengths، Weaknesses، Opportunities و Threats) است که اجازه می‌دهد تمامی نقاط مثبت و منفی یک پروژه را به خوبی بررسی کنید. این تحلیل به ۲ بخش درونی و خارجی تقسیم می‌شود.
۲ بخش خارجی آن عبارتند از:

  • تهدیدها: این بخش نشان می‌دهد که چه اتفاقی خواهد افتاد یا چه چیزی در حال حاضر در یک بازار وجود دارد که ممکن است پروژه شما را دچار مشکل کند.
  • موقعیت‌ها: این بخش موقعیت‌هایی را که باعث پیشرفت شما خواهند شد، نشان می‌دهند. حال می‌تواند هر دلیل خاصی برای آن وجود داشته باشد.

این ۲ فاکتور خارجی، مسائلی نیستند که به خودی خود در کسب و کار روی آن‌ها تکیه کنید؛ بلکه شرایطی هستند که در زمانی خاص از آن‌ها بهره خواهید برد یا توسط آن‌ها ریسک‌های آینده را پیش‌بینی خواهید کرد.

اما بخش درونی این تحلیل شامل ۲ مورد زیر است:

  • ضعف‌ها: در این بخش ضعیف‌ترین ستون‌های کسب و کار خود را بیان می‌کنیم. ممکن است ما در تمام بخش‌های تکنیکی قوی نباشیم یا منابع مورد نیاز ما تکمیل نباشند. بنابراین مهم است که نیازها و ضعف‌های خود را بیان کنیم.
  • قدرت‌ها: در این بخش مسائلی که در آن‌ها قدرت کاملی داریم و چگونگی استفاده از آن‌ها در کسب و کار را بیان می‌کنیم.

در نقشه کسب و کار برای فروشگاه آنلاین باید نقاط قوت، سنگین‌تر از ضعف‌ها باشند و در عین حال، نقاط قوت آن قدر قوی باشند که بتوانند در برابر تهدیدات و موقعیت‌های مناسب، ایستادگی کنند یا مورد استفاده قرار گرفته شوند.

۳. تحلیل محیط

زمانی که تحلیل SWOT را به پایان رساندید، تکمیل این بخش، بسیار راحت خواهد بود. یک نقشه کسب و کار برای فروشگاه آنلاین، باید شامل تحلیل محیط باشد که می‌توان آن را به ۳ بخش تقسیم کرد.


رقابت در فروشگاه آنلاین
  • رقابت: اگر بر این باور هستید که وجود رقیب در یک فضای کاری نکته‌ای منفی است، در اشتباه هستید. نبود رقیب در کسب و کار ممکن است بسیار بد باشد، زیرا به این معنی است که تقاضا برای هدف شما، کم است. نقشه کسب و کار فروشگاه آنلاین باید رقیبان را به تصویر بکشد اما نه به اندازه‌ای که به عنوان تهدید محسوب شوند؛ پس وجود رقیب را به یک موقعیت تبدیل کنید. رقبای اصلی را تحلیل کنید و نکات قوت و ضعف آن‌ها را هم بیان کنید. این کار سناریوی واضحی برای شما به تصویر می‌کشد که چطور می‌توانید در برابر آن‌ها ایستادگی کنید و سپس از آن‌ها پیشی بگیرید. در مورد یک فروشگاه آنلاین، راحت است که رقیبان خود را پیدا و بررسی کنید. می‌توانید با یک جستجوی ساده در گوگل، رقبایی را که در جایگاه خوبی قرار دارند، زیر ذره بین قرار دهید؛ مخصوصا آن‌هایی که در مورد کلمات کلیدی موتورهای جستجو که هدف فروشگاه آنلاین شما هستند، در جایگاه خوبی قرار دارند.
  • قانون گذاری: در این قسمت باید نگاه عمیقی به شرایط قانونی که در مورد بازار شما وجود دارد بیاندازید. اصلاح برخی قوانین موجود در بازار می‌تواند هم به معنی ریسک و هم به معنی ایجاد موقعیت باشد.
  • تکنولوژی: در برخی موارد، مهم است که از نظر سطح تکنولوژی فروشگاهی به روز باشید. ابزار مورد نیاز خود را به صورت خلاصه در این بخش بیان کنید. آیا این ابزار نیاز به سرمایه دارند؟ آیا برای استفاده از آن‌ها نیاز به دانش خاصی دارید؟ آیا برای استفاده از آن‌ها نیاز به استخدام یک متخصص است؟ یک نقشه کسب و کار برای فروشگاه آنلاین باید به این سوالات پاسخ دهد. اگر می‌خواهید سطح خود را بالاتر ببرید، بد نیست که به این بخش، تحلیل‌های فرهنگی و جامعه شناسی را هم اضافه کنید. اما مانند سایر موارد، سعی نکنید تا اطلاعاتی بیش از اندازه به آن اضافه کنید. هر چه اطلاعات بیشتر و اضافی باشد به این معنی نیست که می‌توانند شما را به هدف برسانند.
محصولات و سرویس در فروشگاه آنلاین

۴. محصولات و سرویس

محصولات من چه چیزی قرار است به مشتریان ارایه دهند؟ این یک سوال اساسی است که باید از خود، در این مرحله از ایجاد نقشه کسب و کار فروشگاه، بپرسید.

مشتریان هدف و مشکلاتی که قرار است برای آن‌ها حل کنید، باید در نقشه کسب و کار شفاف باشند. اگر محصولات مشابهی در بازار وجود دارند، باید مشخص کنید که محصول شما چه ارزش اضافه‌ای نسبت به آن‌ها دارد.

می‌توانید برای این بخش جدولی تهیه کنید تا فهرستی از محصولات، قیمت‌ها و ارزش‌ها را به تصویر بکشد. اگر قصد شما به دست آوردن سرمایه است، مسئله مهم قیمت‌ محصولات نیست، بلکه مهم این است که چه دلیلی وجود دارد تا کاربران از شما خرید کنند و چقدر از آن سود خواهید برد.

در مورد استراتژی قیمت گذاری و سود خود آماده باشید. شرکتی که روی ۱۰۰ درصد پول خود کنترل دارد، راه درستی را پیش رفته است.

۵. نقشه بازاریابی

تا این مرحله، نشان دادیم که چه چیزی برای ارایه در فروشگاه آنلاین خود داریم و چگونه قرار است این کار را انجام دهیم. حال این بخش، ما را برای عملی کردن نقشه‌ها برای به دست آوردن مشتری و فروش بیشتر، هدایت می‌کند.

یکی از مشکلات رایج چه در فروشگاه آنلاین و چه فروشگاه آفلاین، این است که یک شخص تلاش زیادی برای آماده کردن آن می‌کند، سپس درهای فروشگاه را باز می‌کند و منتظر می‌نشیند. در یک فروشگاه فیزیکی، حداقل مردم از کنار آن عبور می‌کنند و شما را خواهند دید، اما در یک فروشگاه آنلاین، تازه در این مرحله کارها شروع می‌شوند و هیچ خیابانی وجود ندارد تا مردم و مشتریان احتمالی، از رو به روی شما عبور کنند.

نقشه بازاریابی فروشگاه آنلاین

به یاد داشته باشید که یک سایت در زمان آغاز کار خود، انگار که در برزخ یا یک کویر بی آب و علف، قرار دارد که هیچ فردی در اطرافش نیست. تبلیغ سایتی که افتتاح کرده‌اید، به دوستان و خانواده، در ابتدا می‌تواند مفید واقع شود؛ اما چالش اصلی آنجا است که غریبه‌ها را مجاب به بازدید و خرید از سایت خود کنید.

نقشه بازاریابی در یک نقشه کسب و کار برای فروشگاه آنلاین باید به سوال زیر پاسخ دهد:

چطور قرار است برای فروشگاه خود شاهد بازدیدهای متوالی باشیم؟

در حقیقت، اگر این مهم‌ترین بخش کاری شما نباشد، بنابراین انگار که فروشگاه شما بسته است. فراموش نکنید که به دست آوردن جایگاهی برای دیده شدن در فضای آنلاین، پروسه‌ای کند است که باید برای آن نقشه کشید.

یک نقشه بازاریابی خوب ابتدا با تحلیل کامل از بازار آغاز می‌شود. رقبای مستقیم خود را شناسایی کنید و آن استراتژی‌ را که قرار است به کمک آن بر رقیبان غلبه کنی، بیان نمایید. به علاوه، این بخش شامل کانال‌هایی است که از طریق آن‌ها، پیام خود را به مشتریان خواهید رساند که شامل بازاریابی ایمیل، شبکه‌های اجتماعی، سئو، ساخت ویدیو و یوتیوب، بازاریابی محتوا و تبلیغات پولی خواهد بود. بهتر است طریقه استفاده از هر کدام از آن‌ها در بازاریابی خود را شرح دهید.

۶. نقشه عملیاتی

این نقشه شامل وظایف روزانه شما به عنوان یک کارآفرین است. باید در این بخش مسائل پایه مثل برنامه کاری، مکان خود، بازه زمانی وظایف روزانه و موجودی محصولات را مشخص نمایید. تعیین کنید که آیا تنها فرد تصمیم گیرنده هستید یا خیر و در این صورت، باید نشان دهید که برنامه‌های روتین روزانه شما چیست.

در نظر داشته باشید که در ابتدا وظایف بیشتری برای تبلیغات و رشد در برنامه دارید و سپس وظایف دیگری، جایگزین آن‌ها خواهند شد. مدیریت بازگشت، ارایه پشتیبانی، رویارویی با رویدادهای پیشبینی نشده، مدیریت موجودی، مذاکره با تامین کنندگان و دیگر موارد، از جمله بخش‌هایی هستند که باید در مورد آن‌ها برنامه داشته باشید.

مطمئنا آینده قابل پیش بینی نیست و وظایف دیگری هم به کارهای عملیاتی شما اضافه خواهند شد، اما بسیار مهم است که یک ایده ابتدایی از نقشه عملیاتی خود برای فروشگاه آنلاین را روی کاغذ پیاده کنید و سپس تغییرات کوچک را در طول مسیر خود در آن اعمال کنید.

با انجام این کار نشان خواهید داد که همه چیز تحت کنترل شما و طبق نقشه‌ای که در نظر داشتید قرار دارد.

۷. طرح‌های مالی

طرح های مالی فروشگاه آنلاین

زمانی که به این مرحله رسیدید، باید به این فکر کنید که قرار است فروشگاه خود را تا یک سال، ۳ سال و ۵ سال آینده در چه موقعیتی ببینید.

برای آن‌هایی که نمی‌دانند به کجا خواهند رفت، هیچ شرایطی برای آن‌ها مطلوب نیست و این برای یک فروشگاه آنلاین بیش از کسب و کارهای دیگر صادق است. بنابراین دلیل انجام این کار، این است که مسیری برای حرکت به سمت اهداف خود داشته باشید و از همه مهم‌تر، از خود بپرسید که چگونه برای رسیدن به آن‌ها باید برنامه‌ریزی کنید.

وجود یک پیش‌بینی دقیق برای سود خود، کاری سخت است و شخصی که نقشه کسب و کار شما را مطالعه می‌کند هم از این موضوع آگاه است؛ اما حداقل این را نشان خواهید داد که به آن فکر کرده‌اید و برای آن هدف دارید. هرگز سعی نکنید که در مورد این هدف خود، بدون دلیل چیزی بنویسید.

۸. تامین بودجه

این آخرین مرحله از نقشه کسب و کار فروشگاه آنلاین شما است اما در صورتی در این نقشه قرار خواهد گرفت که نیاز به سرمایه دارید. این بخش باید شامل میزان پولی باشد که برای عملی کردن نقشه‌های بیان شده خود نیاز دارید. پای خود را در کفش‌های سرمایه‌گذاران کنید. تصور کنید که شما شخصی هستید که قرار است سرمایه خود را به شخصی بدهید که برای شما چنین نقشه کسب و کاری تهیه کرده است. آن‌گاه بهتر خواهید توانست پروژه را از دید هر ۲ طرف، سبک و سنگین کنید. باید در بیان جملات این بخش، بسیار مراقب باشید؛ مشخص و دقیق و از بیان جملات مبهم بپرهیزید.

آیا نوشتن نقشه کسب و کار فروشگاه آنلاین نیاز به مدرک تحصیلی دارد؟

تا این مرحله متوجه شدید که چطور باید نقشه کسب و کار فروشگاه آنلاین را ایجاد کنید، حال زمان اجرایی کردن آن است. به یاد داشته باشید که این نقشه، فقط یک مستند است و تنها با گذاشتن مقداری وقت می‌توانید آن را بنویسید. همانطور که می‌بینید، نیازی نیست که برای انجام آن مدرک تحصیلی داشته باشید تا نقشه کسب و کار خود را بنویسید. مهم‌ترین مسئله در مورد آن، محتوایی است که در آن قرار دارد. نیازی نیست از یک متخصص یا مشاور بخواهید این کار را برای شما انجام دهد.

نوشتن نقشه کسب و کار فروشگاه آنلاین

نتیجه‌گیری

چیزهایی که بیشترین سود را به ما می‌رسانند، آن‌هایی هستند که پیش از هر چیز نیاز به تلاش فراوان دارند تا به پاداش جذاب آن دست پیدا کنیم. این مسئله را هنگام خلق یک نقشه کسب و کار فراموش نکنید. همچنین به این حقیقت فکر کنید که در نهایت این شما هستید که سود می‌برید و همچنین این شما هستید که ضرر می‌کنید. بنابراین سرمایه خود را برای پروژه‌ای که قرار نیست دوام بیاورد، هدر ندهید.

نقشه کسب و کار برای فروشگاه آنلاین به ۲ طریق به شما کمک خواهد کرد

  • اینکه پروژه خود را عمیق‌تر بشناسید
  • و این که آیا دوام خواهد داشت یا خیر

مهم نیست فروشگاه آنلاین شما روی چه محصولاتی تمرکز دارد، مهم این است که شما بیشتر از هر شخص دیگری از پروژه خود آگاه هستید و می‌دانید که به چه چیزهایی برای عملی کردن آن، نیاز دارید.